bieszczady noclegi agroturystyka

Pogoda w regionie

26.05.17 12:03
Nadchodzi poprawa pogody.
Coraz liczniejsze rozpogodzenia i poprawa warunków turystycznych.
+22 +9°C

pogoda w Bieszczadach
  Webcamy:

Filmy z Bieszczadów

Więcej filmów na vimeo.com/bieszczady

Polecamy

Stare domy ożywają w Orelcu

2012-09-15 · 20:34

Zapraszamy do przeczytania artykułu autorstwa Janusza Demkowicza o przenoszeniu i ożywianiu starych, drewnianych domów. Odniesiony przez niego komercyjny, turystyczny sukces oparty na tradycyjnej architekturze i dobrze skonstruowanej ofercie to żywy dowód na to, co tak naprawdę woli gros osób szukających wypoczynku w Bieszczadach. Bowiem nawet poza sezonem turystycznymw oreleckiej „Zagrodzie Magija” często próżno szukać wolnych miejsc. Czy ktoś jeszcze tęskni do wypoczynku w murowanych, pstrokato-kolorowych budynków fatalnie kontrastujących z naturą? Zapraszamy do lektury.


Początki

Gdyby ktoś dziesięć lat temu powiedział, że będąc nauczycielami rozpoczynającymi pracę w bieszczadzkiej szkole i nie mając złamanego grosza kupimy stuletni drewniany dom i postawimy go od nowa na dziewiczej łące w dolinie u stóp Żukowa – pomyślelibyśmy, że jest to bajka. A jednak nasza historia związana z przenoszeniem i odrestaurowywaniem drewnianych domów oraz pomysłem na ich „drugie życie”  tak właśnie się zaczęła.

Bieszczady to nasz dom od urodzenia. Góry i dziedzictwo kulturowo-przyrodnicze Karpat od dzieciństwa nas fascynowało. Potem przyszedł czas na studia. Całkiem przypadkiem trafiliśmy wówczas do Bydgoszczy i Torunia. Zauroczyło nas miasto, jednak tylko na moment – krajobrazy piękne, ale jak dla nas zbyt dużo nieba nad głową i brak ukochanych gór, bukowych lasów… Tam też zostały przez nas zauważone wyraźne różnice w mentalności ludzi. Postanowiliśmy wówczas wrócić w Bieszczady.

Na początku zaczęliśmy pracę w małych wiejskich szkołach jako nauczyciele języka polskiego i muzyki. Cały czas jednak szukaliśmy pomysłu na życie. Wiedzieliśmy, że lubimy pracę z ludźmi oraz nowe wyzwania. Dziedzictwo kulturowe regionu zawsze nas inspirowało i zachwycało swym niezgłębionym bogactwem. Wiele godzin spędzonych w skansenie, ulubione ciepło i zapach starego drewna w pewnym momencie wydały owoc. 


Stare jest piękne

I tak przypadkiem, pewnego dnia zaczęliśmy zwracać szczególną uwagę na regionalną architekturę drewnianą. To był początek pasji, która przerodziła się w  nasz swoisty sposób na życie – przenoszenie starych domów. Nieraz zastanawialiśmy się jak dziwne jest to, że człowiek idąc przez życie często funkcjonuje niczym ślepiec i do pewnego momentu kompletnie nie zauważa wielu otaczających go zdarzeń, ludzi, okoliczności, czy jak w tej historii – budownictwa. Aby przejrzeć, potrzebni są ludzie, którzy nas nakierują, zainspirują.

W naszym przypadku był to Aleksy Wójcik – ojciec chrzestny pomysłu przenoszenia domów w Bieszczadach. To on po trosze zainspirował nas do działania i to właśnie spotkanie z nim skłoniło nas do pogłębienia idei nazwanej przez nas  rebuildingiem.  

Pierwszy dom – prawdopodobnie z ok. 1910 r. – znaleźliśmy w Zagórzu. Stał przy samej ulicy, ale mimo wcześniejszych wielokrotnych przejazdów obok niego, nigdy go nie widzieliśmy. Był dla nas objawieniem. Decyzja kupna zapadła natychmiast i bez głębszego zastanowienia. Krótka rozmowa z właścicielem odnośnie do ceny, telefony w poszukiwaniu ekipy, która taki dom potrafi rozebrać belka po belce, a następnie przewieźć na przygotowane miejsce i na nowo postawić. Oczywiście wszystkie procedury budowlane, pozwolenia na budowę obowiązują w takim przypadku tak samo jak przy budowie budynków  murowanych. Istotne jest dokładne zmierzenie długości i szerokości domu przed rozbiórką, ponieważ jest on składany na nowych fundamentach, które muszą być dopasowane do wymiarów belek.

Rozłożenie domu zazwyczaj trwa kilka dni. Każda ze ścian zostaje oznaczona, zaś wszystkie belki ponumerowane, tak aby później można je było łatwo odnaleźć w stercie starego drewna. Ponowne złożenie budynku zajmuje trochę więcej czasu – około 3 - 4 tygodni. Wówczas wymienia się elementy zepsute, którymi są najczęściej belki pod oknami czy też znajdujące się po północnej stronie. Następnie stawiana jest nowa więźba dachowa, okna i pokrycie dachu. W Zagrodzie Magija w Orelcu wykorzystaliśmy starą, jeszcze przedwojenną, grubą dachówkę.



Trudna szkoła budowania

Nie na darmo funkcjonuje powiedzenie, że pierwszy dom buduje się dla wroga, drugi dla przyjaciela, a trzeci dla siebie. Tak też było i w naszym przypadku. Prace przy pierwszej chacie okazały się być dla nas niezwykle istotną, a czasem i bolesną szkołą budowania. Nabyte doświadczenie zostało wykorzystane przy przenoszeniu drugiego domu z Bzianki koło Haczowa. Następnie znaleźliśmy piękną, ponad 150-letnią stodołę w Wesołej, w opłakanym już stanie, gdyż pokryty strzechą dach w połowie już nie istniał. To był ostatni moment na jej uratowanie. Dziś w Wesołej Stodole nad naszym potokiem odbywają się koncerty, biesiady, spektakle teatralne i warsztaty rękodzielnicze.

Ostatni dom przeniesiony został do oreleckiej Zagrody w 2011 roku z pobliskiego Leska – także uratowany, gdyż na jego miejscu stanął nowy budynek murowany. Często los drewnianych domów jest jednakowy – przeszkadzają, bo zajmują miejsce potrzebne pod nowy dom. Rozbierane stają się materiałem na opał.

Wnętrze przeniesionej chaty można zaplanować i wykończyć według własnych przeróżnych pomysłów. W naszych domach wykorzystaliśmy wiele materiałów ze starych domów – dachówkę, przepaloną cegłę z komina, pięknie wypalone przez słońce deski szalunkowe, stare sprzęty, które już dawno przestałyby istnieć.  Można powiedzieć, że króluje u nas wysmagana słońcem i deszczem stara deska szalunkowa. Przeczyszczona promienieje niezwykłymi barwami i przecierkami nadając wnętrzu specyficzny klimat. W Zagrodzie otrzymała drugie życie zmieniając swoje pierwotne funkcje.


Skrzynia skarbów

Od momentu zakupu pierwszej chaty z Zagórza, w naszej dolinie stanęło pięć budynków. Często właściciele chcący się pozbyć „drewnianego kłopotu” z terenu swojej posesji sami się do nas zgłaszają z prośbą o jego zabranie. Nabyte (już dziesięcioletnie) doświadczenie w przenoszeniu starych drewnianych domów owocuje dziś również na płaszczyźnie doradztwa i technicznej pomocy wielu innym osobom planującym zakup i postawienie regionalnej chaty. Zdarza się, że nasi zagrodowi goście zauroczeni ciepłem drewna przekonują się do niego jako budulca tak bardzo, iż postanawiają kupić takowy dom, przenieść go i zamieszkać w nim. Mamy już sporo znajomych, którym pomogliśmy tego dokonać.

Im dłużej żyjemy w Bieszczadach coraz bardziej jesteśmy przekonani o konieczności chronienia i nieustannego przypominania o przebogatej skrzyni skarbów, jaką mamy w regionie. Skrzyni z tradycjami, lokalnym wzornictwem, regionalnym budownictwem, których z każdym rokiem niestety ubywa. Mamy nadzieję, że również inni pójdą razem z nami i dołączą do grupy zapaleńców, po trosze nawet szaleńców przenoszących drewniane chaty i nadających im nowe życie. Bo przecież to, co było, cała tradycja, łączy się z tym, co jest – naszym życiem, teraźniejszością, tworząc nową jakość dla przyszłych pokoleń.

Janusz Demkowicz

 

Janusz Demkowicz – właściciel bieszczadzkiej Zagrody Magija (www.zagrodamagija.pl), nauczyciel muzyki, organizator różnorodnych imprez kulturalnych, muzyk grupy Tołhaje (www.tolhaje.pl), a także koordynator warsztatów szkoleniowych, współtwórca ekomuzeum „W krainie bobrów” w Orelcu oraz pomysłodawca wielu innych działań i przedsięwzięć z zakresu edukacji kulturowej. Propagator przenoszenia drewnianych chat w ramach inicjatywy Chata 2.0 - odrestaurowywania regionalnej architektury Karpat.

 

Artukuł pochodzi z czasopisma „Bieszczadnik” (wyd. pierwsze), które można nabyć  na www.bieszczadnik.info lub w salonach prasowych EMPIK.






Warto przeczytać

2014-11-26 · 20:19
Zbliża się premiera trzeciej płyty bieszczadzkiego zespołu Tołhaje – „Czereda”. Już 28 listopada 2014 pojawi się w sprzedaży w całej Polsce. Singiel „Ziele” został zamieszczony w propozycjach nowości Listy Przebojów Programu Trzeciego Polskiego Radia. Aby zaistnieć dłużej na liście zapraszamy do oddawania głosów na w/w utwór po zalogowaniu się na stronie Trójki. UWAGA KONKURS!
2013-08-07 · 10:13
Stowarzyszenie Klub Otrycki zaprasza na obchody 40-lecia istnienia schronu Chata Socjologa na Otrycie, które odbędą się w dniach 15–18 sierpnia 2013 r. Główny Dzień Obchodów 40-lecia otwarty dla turystów przypadnie na dzień 16 sierpnia. Na wszystkich, którzy przybędą tego dnia na Otryt, czekać będą wystawy, stoiska, wyśmienite jedzenie, a wieczorem koncerty.
2012-11-04 · 11:54
W Uhercach Mineralnych ruszyła jedna z ciekawszych, komercyjnych inicjatyw związanych z branżą turystyczną w regionie. Dlaczego o tym piszemy? Ponieważ nie jest to kolejny pomysł na pensjonat, dom weselny, domki rekreacyjne, czy też inny, podobny obiekt przeznaczony dla turystów jakich w Bieszczadach wiele. Rozpoczęta budowa Centrum Ursa Maior to ambitna próba stworzenia platformy do promocji turystyki kwalifikowanej,  wydarzeń kulturalnych oraz sprzedaży lokalnych produktów, m.in. warzonego na miejscu wysokogatunkowego piwa. Część dochodu z inwestycji ma wspierać m.in. zrównoważone formy ochrony środowiska w Bieszczadach. A  wszystko to przy wsparciu odnawialnych źródeł energii.
2012-02-07 · 13:54
„Zagórski multimedialny elementarz ekologiczny” – to publikacja Gminy Zagórz w atrakcyjny sposób promująca walory przyrodnicze i turystyczne Zagórza oraz dbanie o środowisko naturalne. Na szczególną uwagę zasługuje propagowanie dbania o przyrodę wśród młodzieży.
Uwaga! Konkurs!
2011-09-16 · 13:47
Dzisiaj ma miejsce premiera długo oczekiwanego, nowego albumu bieszczadzkiej grupy Tołhaje pt. „Stereokarpaty”. Premierze płyty będzie towarzyszył koncert w Muzeum Budownictwa Ludowego w Sanoku (skansen, godz. 21.00), na którym zespół zaprezentuje premierowy materiał. Zapraszamy do udziału w konkursie - do wygrania najnowsza płyta Tołhajów.
Aktualizacja 19.09.2011 · 11:08
Wyniki konkursu ogłoszone!

Więcej informacji

2018-03-08 · 20:42
Na antenę Discovery Channel Polska powraca trzecia odsłona popularnego cyklu „Przystanek Bieszczady”. Codzienna, ciężka praca bohaterów i walka z nieprzewidywalną przyrodą, wyraziste charaktery mieszkańców Bieszczad. Do tego dużo humoru, zabawnych sytuacji i emocjonujących zwrotów akcji, które narzuca prawdziwe życie. To wszystko w nowej serii ”Przystanku Bieszczady” w każdy czwartek, od 8 marca o godz. 22:00 - tylko na Discovery Channel.
2017-01-20 · 18:40
W najbliższą sobotę i niedzielę Polsat oraz Polsat News zawitają z programem „Bezpieczna Zima z GOPR” w Bieszczady. Na zdjęciu: ekipa Polsat News podczas realizacji zdjęć w Bieszczadach - od lewej: Patryk Jakowski, Joanna Górska oraz Michał Giersz. W powstawanie programu zaangażowany był również Stanisław Strzyżewski z portalu Bieszczady.pl (po prawej) :: Fot. Stanisław Strzyżewski / Bieszczady.pl © 2017Od początku zimowych ferii na antenie stacji Polsat oraz Polsat News można śledzić akcję promująca bezpieczny, aktywny wypoczynek „Bezpieczna Zima z GOPR”. Jej celem jest przybliżenie zasad bezpieczeństwa obowiązujących zarówno na stokach narciarskich, jak i podczas zimowych wycieczek – nie tylko w góry. W najbliższy weekend (21 i 22 stycznia 2017) Polsat zawita z programem w Bieszczady. W powstawanie programu włączył się również portal Bieszczady.pl.
2015-11-28 · 14:45
Na początku stycznia 2016 wyrusza międzynarodowa ekspedycja naukowa do jednego z najrzadziej odwiedzanych miejsc na Ziemi - położonych na Południowym Pacyfiku nowozelandzkich Wysp Antypodów. Wśród członków ekspedycji znalazł się Stanisław Strzyżewski z Leska, który jako jeden z radiooperatorów wyprawy, będzie przeprowadzał z wysp łączności radiowe. Na możliwość nawiązania łączności z Wyspami Antypodów czeka blisko milion radioamatorów z całego świata.
2015-04-13 · 09:06
Komunikat techniczny dotyczący rzekomego rozsyłania spamu przez Bieszczady.pl z serwera "serwerownia.bieszczady.pl".
2014-10-12 · 08:00
Po dłuższej przerwie Bieszczady znów znalazły się w świetle medialnych reflektorów. Startuje wyprodukowany przez HBO Polska serial „Wataha”. Ta profesjonalnie wyprodukowana, duża produkcja to promocyjna szansa dla Bieszczadów. Dlaczego warto zwrócić na serial uwagę? Zapraszamy do lektury. Tylko na Bieszczady.pl: multimedialna, powstała przy współpracy z HBO Polska oraz zespołem Tołhaje niespodzianka.
więcej »
S e r w i s    r e k o m e n d o w a n y    p r z e z :
Podkarpacka Regionalna Organizacja Turystyczna
Bieszczadzki Park Narodowy
Bieszczadzka Grupa GOPR
Muzeum Budownictwa Ludowego - skansen w Sanoku
Fundacja Bieszczadzkiej Kolejki Leśnej
Polecamy bezpieczne przeglądarki:    Pobierz Google Chrome      Pobierz Firefoksa      Pobierz przeglądarkę Opera        

UWAGA COPYRIGHT

Wszystkie materiały prezentowane na stronach serwisu www.bieszczady.pl (np. teksty, layout, grafiki, zdjęcia, logotypy, kod html/css etc.)
chronione są prawem autorskim. Ich nieautoryzowane wykorzystanie w jakikolwiek sposób jest karalne.
All of the materials presented on the site www.bieszczady.pl (e.g. articles, graphics, photos, layouts, logos, html/css code etc.)
are copyrighted. Any kind of their unauthorised usage is punishable.

Wszelkie prawa zastrzeżone • All rights reserved
www.bieszczady.pl © 2000-2018


-->